Το βαμβάκι αποτελεί στρατηγικό προϊόν για την ελληνική γεωργία και τον αγροτικό τομέα συνολικά, με σημαντική συμβολή στην οικονομία, την απασχόληση και τις εξαγωγές της χώρας. Σε αυτό το πλαίσιο, η εφαρμογή του Μέτρου 3 – Ενίσχυση για τη βελτίωση της ποιότητας του βαμβακιού, έχει στόχο την αναβάθμιση του προϊόντος, την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και την προώθηση ορθών γεωργικών πρακτικών.
Κατά την περίοδο από 1/1/2023 έως 31/10/2024, οι Φορείς Πιστοποίησης που δραστηριοποιούνται στο πρότυπο AGRO 2, παρότι εναρμονίστηκαν με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, ολοκλήρωσαν τη σχετική αξιολόγηση από τις αρμόδιες αρχές (ΕΛΓΟ–Δήμητρα, ΕΣΥΔ), και εξέδιδαν κανονικά πιστοποιητικά μέσω της επίσημης πλατφόρμας i-AGRO, δεν έτυχαν ρητής αναγνώρισης από τον ΕΛΓΟ– Δήμητρα για την ανωτέρω χρονική περίοδο.
Η εν λόγω διοικητική παράλειψη έχει επιφέρει σημαντικές επιπτώσεις στην υλοποίηση της Δράσης 3.1.2 του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ), καθώς οι δικαιούχοι (Συνεταιρισμοί, Ομάδες Παραγωγών και μεμονωμένοι παραγωγοί) που έχουν ήδη υλοποιήσει πιστοποιήσεις για τις καλλιεργητικές περιόδους 2023 και 2024, δεν μπορούν να προχωρήσουν στην υποβολή αιτημάτων πληρωμής, λόγω αδυναμίας τεκμηρίωσης επιλεξιμότητας των δαπανών που σχετίζονται με τα πιστοποιητικά AGRO 2.
Σημειώνεται ότι κατά το παρελθόν, σε ανάλογες περιπτώσεις διοικητικών καθυστερήσεων, ο ΕΛΓΟ– Δήμητρα εξέδιδε σχετικές αποφάσεις με αναδρομική ισχύ, καλύπτοντας νομικά και διοι κητικά το διάστημα της μη τυπικής αδειοδότησης, πρακτική η οποία δεν ακολουθήθηκε αυτή τη φορά, αφήνοντας το σύστημα πιστοποίησης και τους εμπλεκόμενους χωρίς επίσημη θεσμική κατοχύρωση.
Επιπλέον, μέχρι σήμερα, εκτός του ότι δεν έχει επιβεβαιωθεί επισήμως η θεσμική εγκυρό τητα των πιστοποιητικών που έχουν εκδοθεί μέσω της πλατφόρμας i-AGRO κατά την περίοδο 1/1/2023 – 31/10/2024, δεν έχει εκδοθεί εγκύκλιος του ΟΠΕΚΕΠΕ που να ορίζει τη διαδικασία και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά για τις αιτήσεις πληρωμής του Μέτρου 3 και δεν έχει ενεργοποιηθεί το πληροφοριακό σύστημα για την υποβολή αιτημάτων πληρωμής.
Πλέον, χιλιάδες βαμβακοπαραγωγοί από όλες τις παραγωγικές περιοχές της χώρας βρίσκονται σε καθεστώς ομηρίας, καθώς, παρά το γεγονός ότι συμμετείχαν στο Μέτρο, εφάρμοσαν τις προβλεπόμενες καλλιεργητικές πρακτικές, παρέδωσαν ποιοτικό σύσπορο βαμβάκι σε εκκοκκιστήρια, τήρησαν όλες τις υποχρεώσεις και διαθέτουν όλα τα παραστατικά τεκμηρίωσης (τιμολόγια αγοράς, δελτία ποιοτικής κατάταξης, αποδείξεις παραλαβής), δεν έχουν πληρωθεί έως σήμερα ούτε ένα ευρώ.
Επειδή η μη πληρωμή για δύο συνεχόμενα έτη έχει δημιουργήσει οικονομική ασφυξία σε χιλιάδες γεωργικές εκμεταλλεύσεις, απώλεια εμπιστοσύνης των παραγωγών απέναντι στα αγροτικά προγράμματα, αδυναμία κάλυψης υποχρεώσεων σε προμηθευτές και καλλιεργητικές εισ ροές, ανασφάλεια και αβεβαιότητα για τη συνέχιση της παραγωγικής δραστηριότητας, ειδικά στις περιοχές όπου το βαμβάκι αποτελεί βασική πηγή εισοδήματος,
Επειδή οι παραγωγοί έχουν επωμιστεί σημαντικά κόστη παραγωγής και προσαρμογής, τα οποία προϋπέθεταν την καταβολή της ενίσχυσης και τα εκκοκκιστήρια έχουν παραλάβει το προϊόν και έχουν εκδώσει τα απαραίτητα τιμολόγια, τα οποία περιλαμβάνουν και ποιοτικά χαρακτηριστικά που είναι συμβατά με τους στόχους του Μέτρου 3,
Επειδή ενώ η έκδοση πιστοποιητικών γινόταν με πλήρη τεχνική τεκμηρίωση και μέσω του προβλεπόμενου πληροφοριακού συστήματος, η έλλειψη επίσημης απόφασης αδειοδότησης εκ μέρους του ΕΛΓΟ–Δήμητρα για το διάστημα αυτό δημιουργεί νομική ασάφεια ως προς την εγκυρότητα των πιστοποιητικών AGRO 2 που έχουν ήδη εκδοθεί,
Επειδή η απουσία θεσμικής κάλυψης των εν λόγω πιστοποιητικών δημιουργεί σοβαρό ενδεχόμενο απώλειας κοινοτικής ενίσχυσης για δεκάδες συνεταιριστικές οργανώσεις και παραγωγούς, ενώ πλήττει τη φερεγγυότητα του συστήματος ποιότητας AGRO 2 και την προβλεψιμό τητα των σχετικών διοικητικών διαδικασιών,
Επειδή οι αγρότες δεν φέρουν καμία ευθύνη για τη διοικητική αβλεψία, και παρ’ όλα αυτά καλούνται να επωμιστούν τις συνέπειες μιας πράξης παράλειψης της Διοίκησης,
Επειδή η άμεση διευθέτηση του ζητήματος αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για τη διατήρηση της αξιοπιστίας του συστήματος πιστοποίησης, τη στήριξη της συμμετοχής των παραγωγών σε εθνικά σχήματα ποιότητας και τη διασφάλιση της ομαλής ροής των ενισχύσεων του ΠΑΑ.
Ερωτάται ο κ. Υπουργός:
1. Σε ποιες ενέργειες προτίθεται να προβεί προκειμένου να καλυφθεί το χρονικό κενό στην ισχύ των αδειών αναγνώρισης των Φορέων Πιστοποίησης για το πρότυπο της σειράς AGRO 2 (περίοδος 1η Ιανουαρίου 2023-30 Οκτωβρίου 2024) και να καλύπτεται η εγκυρό τητα των πιστοποιητικών που εκδόθηκαν μέσω i-AGRO;
2. Πότε προβλέπεται η έκδοση εγκυκλίου του ΟΠΕΚΕΠΕ, που να καθορίζει αναλυτικά τη διαδικασία και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά για την υποβολή αιτημάτων πληρωμής στο πλαίσιο του Μέτρου 3 του ΠΑΑ και ποιο είναι το ακριβές χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση της διαδικασίας καταβολής των ενισχύσεων;
3. Προτίθεται να τροποποιήσει την ΚΥΑ 267623/2007, όπως ισχύει, ώστε να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη εφαρμογή και επίβλεψη των φορέων πιστοποίησης, η λειτουργική συνέχεια του συστήματος πιστοποίησης AGRO 2 και η ομαλή χρηματοδότηση των δικαιούχων;